Hãng tin Onlarissa của Hy Lạp hôm 18/3 cho biết "một máy bay có hình dạng khác thường" cuối tuần trước hạ cánh xuống căn cứ không quân Larissa ở thành phố cùng tên do gặp trục trặc và sẽ nằm tại đây cho đến khi sửa chữa xong.
Onlarissa ban đầu nhận định đó là oanh tạc cơ chiến lược B-2. Tuy nhiên,hình ảnh do hãng tin này công bố và được chuyên trang quân sự Mỹ War Zone phân tích cho thấy đây nhiều khả năng là máy bay không người lái (UAV) tàng hình tầm xa RQ-180.
UAV nghi là RQ-180 hạ cánh xuống căn cứ Larissa ở Hy Lạp trong ảnh đăng ngày 18/3. Ảnh: Onlarissa
Chuyên trang này chỉ ra rằng phi cơ không có diềm sau cánh hình răng cưa đặc trưng của oanh tạc cơ B-2. Càng đáp không giống mẫu trang bị trên máy bay ném bom B-21 Raider,hình dáng tổng thể cũng khác với UAV trinh sát tàng hình RQ-170 Sentinel.
Chưa rõ phi cơ xuất phát từ căn cứ Larissa hay phải chuyển hướng xuống sân bay này sau khi gặp sự cố. "Có khả năng máy bay triển khai tới Larissa từ trước và phải về quay đầu về ngoài dự kiến,dẫn đến bị phát hiện ngay giữa ban ngày thay vì hạ cánh kín đáo vào ban đêm",cây viết Joseph Trevithick của War Zone nhận định.
Bộ Quốc phòng Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Căn cứ Larissa là nơi đóng quân của Không đoàn Chiến đấu số 110 Hy Lạp,đơn vị vận hành tiêm kích F-16C/D và nhiều loại UAV. Kể từ cuối những năm 2010,không quân Mỹ đã sử dụng sân bay này để phục vụ hoạt động của phi đội MQ-9 Reaper tại nhiều khu vực ở châu Âu và châu Phi.
Điều đó khiến hạ tầng sân bay được nâng cấp,đặc biệt là ở phía nam,nơi đặt các nhà chứa máy bay có thể cất giữ những mẫu phi cơ có thiết kế cánh bay cỡ lớn.
RQ-180 được cho là sản phẩm của tập đoàn Northrop Grumman,thuộc diện dự án bí mật và chưa được công bố thông tin,dù mẫu phi cơ này dường như đã hoạt động được 15 năm.
Hình dựng giả định về UAV RQ-180 dựa trên những lần phi cơ được nhìn thấy. Đồ họa: Hangar B Productions
RQ-180 được kỳ vọng sẽ hoạt động với quy mô lớn trong những năm gần đây,song chưa có dấu hiệu cho thấy Mỹ xây dựng cơ sở hạ tầng để thực hiện điều này. Có khả năng Washington đã thu hẹp quy mô của chương trình,đặc biệt khi Lầu Năm Góc đang đẩy mạnh phát triển năng lực giám sát trên không gian.
Dù vậy,Trevithick lưu ý rằng UAV RQ-180 sẽ phối hợp với oanh tạc cơ B-21 khi hoạt động và hai máy bay dường như cũng có một số điểm tương đồng. Không loại trừ trường hợp dòng RQ-180 sẽ dùng chung hạ tầng với B-21 và được đưa vào hoạt động đầy đủ cùng mẫu oanh tạc cơ mới trong những năm tới.
Bình luận viên của War Zone cũng nêu khả năng RQ-180 đang được Mỹ sử dụng trong xung đột Trung Đông. "Chiến sự với Iran rất phù hợp với kiểu nhiệm vụ mà nó được thiết kế để thực hiện,nên không có gì bất ngờ nếu phi cơ đang hoạt động tại quốc gia này,kể cả khi RQ-180 chưa hoàn tất quá trình phát triển",Trevithick nhận định.
Phạm Giang (Theo War Zone,Aviationist,Onlarissa)
