FAA tuyên bố vụ phóng Starship V3 tại Texas ngày 22/5 (23/5 theo giờ Hà Nội) là một sự cố và yêu cầu mở cuộc điều tra trước khi phương tiện khổng lồ này có thể tiếp tục cất cánh.
"Khả năng phương tiện Starship - Super Heavy được phép hoạt động lại phụ thuộc vào việc FAA xác định rằng mọi hệ thống,quy trình hoặc thủ tục liên quan đến sự cố đều không ảnh hưởng đến an toàn công cộng",FAA thông báo hôm 27/5. Cơ quan này sẽ giám sát cuộc điều tra do SpaceX dẫn đầu,tham gia mọi bước và phê duyệt báo cáo cuối cùng của SpaceX,bao gồm cả biện pháp khắc phục.
Siêu tên lửa Starship gồm hai tầng,tầng đẩy bên dưới mang tên Super Heavy,tầng trên là tàu Starship,hoặc gọi tắt là Ship. Cả hai đều được thiết kế để có thể tái sử dụng hoàn toàn. Vụ phóng thử nghiệm dưới quỹ đạo cuối tuần trước là sự kiện quan trọng với SpaceX. Đây là chuyến bay thử thứ 12 với Starship kể từ năm 2023 nhưng là lần phóng đầu tiên năm nay và cũng là lần đầu của phiên bản V3.
Nhiệm vụ diễn ra tốt đẹp trên hầu hết khía cạnh. Ví dụ,Starship triển khai thành công 20 vệ tinh Internet Starlink giả cùng hai vệ tinh khác trang bị camera để chụp ảnh tấm chắn nhiệt của tàu ngoài không gian. Tầng trên Ship cũng "sống sót" sau khi tái nhập khí quyển an toàn,hạ cánh có kiểm soát ngoài khơi bờ biển Tây Australia theo kế hoạch.
Tuy nhiên,Super Heavy không đáp nhẹ nhàng xuống Vịnh Mexico như dự kiến. Tầng tên lửa này không thể thực hiện các bước khai hỏa động cơ cần thiết cho cú hạ cánh có kiểm soát,cuối cùng rơi mạnh xuống biển. "Tầng đẩy không hoàn thành toàn bộ quá trình quay trở lại. Nó kết thúc nhiệm vụ hơi sớm,nhưng vẫn đáp xuống khu vực an toàn mà chúng tôi thiết lập trước",Dan Huot,người phát ngôn SpaceX,cho biết trong vụ phóng.
FAA coi đây là sự cố và yêu cầu SpaceX điều tra nguyên nhân. Theo Space,hiện chưa rõ cuộc điều tra sẽ kéo dài bao lâu,nhưng SpaceX thường làm việc rất nhanh. Lệnh đình chỉ hoạt động Falcon 9,tên lửa đẩy chủ lực của công ty,do FAA ban hành hồi tháng 2 chỉ kéo dài 4 ngày.

Tên lửa Starship V3 phóng lên không gian từ bệ phóng số 2 tại căn cứ Starbase của SpaceX ở Nam Texas khoảng 17h30 ngày 22/5 (5h30 ngày 23/5 giờ Hà Nội). Ảnh: SpaceX
SpaceX tin rằng Starship,tên lửa lớn và mạnh nhất từng được chế tạo,sẽ cách mạng hóa du hành vũ trụ,giúp việc định cư trên Sao Hỏa và tham vọng thám hiểm không gian khác trở nên khả thi về mặt kinh tế.
V3 là phiên bản mới nhất của Starship,cao khoảng 124 m. Tầng đẩy Super Heavy của V3 trang bị 33 động cơ Raptor 3,ước tính cung cấp lực đẩy khoảng 8,2 triệu kg khi cất cánh,mạnh hơn gần 10% so với các thế hệ Super Heavy trước đó. Tàu Ship,sử dụng 6 động cơ Raptor 3,tạo ra lực đẩy hơn 1,5 triệu kg.
Theo Gizmodo,với thiết kế trên,trọng tải của Starship V3 lớn hơn hẳn,có thể chở 100 tấn hàng lên quỹ đạo Trái Đất tầm thấp,vượt xa mức 35 tấn của V2. V3 cũng cao hơn khoảng 1,5 m và trang bị đai kết nối hai tầng kiểu mới. Ngoài ra,V3 chỉ có ba thay vì bốn vây lưới để giữ ổn định khi lao xuống,mỗi chiếc lớn hơn khoảng 50% so với vây lưới của V2.
Theo SpaceX,đây là phiên bản Starship đầu tiên có khả năng bay vào không gian sâu. Nếu mọi việc diễn ra theo đúng kế hoạch,phiên bản này sẽ đưa phi hành gia lên bề mặt Mặt Trăng trong nhiệm vụ Artemis IV của NASA cuối năm 2028.
Thu Thảo tổng hợp