Từ tháng 6,Việt Nam chuyển sang sử dụng xăng sinh học E10 thay thế cho xăng khoáng. Trong khi phần lớn ôtô và xe máy sản xuất trong khoảng 15-20 năm trở lại đây có thể sử dụng loại nhiên liệu này,một số ít phương tiện đời cũ vẫn cần lưu ý trước khi chuyển đổi.
Những xe nào có thể không tương thích với E10?
Nhóm xe cần thận trọng nhất là các mẫu sử dụng bộ chế hòa khí (carburetor),xe sản xuất từ thập niên 1990-2000 trở về trước hoặc những phương tiện đã lưu kho trong thời gian dài. Trên các xe này,một số chi tiết như gioăng cao su,ống dẫn nhiên liệu,phớt làm kín hoặc các bộ phận bằng nhựa có thể không được thiết kế để tiếp xúc lâu dài với ethanol nồng độ cao. Theo thời gian,ethanol có thể làm vật liệu lão hóa nhanh hơn,gây nứt,cứng hoặc rò rỉ nhiên liệu.
Một vấn đề khác là ethanol có khả năng làm bong các lớp cặn tồn đọng nhiều năm trong bình xăng và đường ống nhiên liệu. Các cặn bẩn này có thể di chuyển tới lọc xăng hoặc kim phun,khiến động cơ hoạt động không ổn định trong giai đoạn đầu chuyển đổi.

Bình xăng trên Honda Dream II,một trong những mẫu xe phổ biến tại Việt Nam,xe không hỗ trợ sử dụng xăng E10. Ảnh: Hồ Tân
Chủ xe nên làm gì?
Bước đầu tiên là kiểm tra sổ tay hướng dẫn sử dụng hoặc liên hệ đại lý chính hãng để xác nhận khả năng tương thích với E10. Nhiều hãng xe đã công bố danh sách các mẫu xe hỗ trợ nhiên liệu chứa 10% ethanol từ nhiều năm trước.
Đối với xe đời cũ,chủ xe nên kiểm tra tình trạng ống dẫn nhiên liệu,gioăng cao su và các chi tiết tiếp xúc trực tiếp với xăng. Nếu phát hiện dấu hiệu lão hóa,nứt hoặc rò rỉ,cần thay thế bằng linh kiện tương thích với nhiên liệu sinh học. Hiện nay,các linh kiện tương thích với xăng ethanol đã phổ biến,dễ tìm và giá cả phải chăng.
Khi bắt đầu sử dụng E10,chủ xe nên theo dõi hoạt động của động cơ trong vài bình nhiên liệu đầu tiên. Nếu xuất hiện tượng khó nổ máy,rung giật bất thường hoặc đèn báo lỗi động cơ,chủ xe cần đưa xe tới xưởng dịch vụ để kiểm tra. Ngoài ra,chủ xe cũng không nên lưu trữ E10 trong thời gian quá dài. Với những xe ít sử dụng,nên đổ lượng nhiên liệu vừa đủ và vận hành xe định kỳ để hạn chế hiện tượng hút ẩm.
Với những phương tiện đời quá cũ,không được nhà sản xuất xác nhận tương thích với E10,hoặc không thể thay thế linh kiện tương thích với xăng ethanol,chủ xe nên ưu tiên sử dụng xăng E5 nếu có thể. Hiện nay,xăng E5 vẫn nằm trong lộ trình kinh doanh nhiên liệu sinh học và dự kiến tiếp tục được phân phối đến năm 2030. Việc lựa chọn E5 giúp giảm hàm lượng ethanol tiếp xúc với các chi tiết nhiên liệu đã lão hóa theo thời gian như gioăng cao su,ống dẫn nhiên liệu hay phớt làm kín,từ đó hạn chế nguy cơ xuống cấp vật liệu và các sự cố phát sinh.
Phạm Hải