Xu hướng phát triển 'tòa nhà tốt cho sức khỏe' ở Việt Nam

Để hút khách,các tòa nhà không chỉ chạy đua tiêu chí xanh mà ngày càng bổ sung các chứng nhận có lợi cho sức khỏe con người.Tháng 9/2025,Daikin Air Tower với 13 tầng nổi và 3 tầng hầm tại phường Xuân Hòa (TP HCM) đi vào vận hành. Không chỉ có chứng nhận LEED Platinum (tiêu chuẩn kiến trúc xanh của Mỹ) và LOTUS (tiêu chuẩn công trình xanh Việt Nam),tòa nhà còn sở hữu chứng chỉ WELL Platinum.Khác LEED tập trung tiết kiệm năng lượng và môi trường,WELL đánh giá 7 tiêu chí chính gồm không khí,nước,dinh dưỡng,vận động,ánh sáng,tiện nghi và sức khỏe tinh thần,xoay quanh nâng cao thể chất,tinh thần,năng suất lao động.Nhóm chuyên gia Hiromasa Tanaka và Yuko Murata thuộc Nikken Sekkei (Nhật Bản) - đơn vị đảm nhiệm thiết kế ý tưởng,thiết kế cơ sở và tư vấn chứng nhận - dẫn chứng công trình này có hệ thống giám sát chất lượng không khí trong nhà (IAQ) liên tục hiển thị các chỉ số PM2.5,CO₂ và TVOC (hỗn hợp các chất hữu cơ dễ bay hơi). Công trình cũng bố trí các tiện ích thúc đẩy lối sống lành mạnh như căn-tin,khu nghỉ trưa và gym.Tòa nhà Daikin Air Tower tại phường Xuân Hòa,TP HCM. Ảnh: DaikinTheo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO),các "Healthy Building" (tòa nhà tốt cho sức khỏe) là không gian hỗ trợ sức khỏe thể chất,tinh thần và xã hội của con người. Trên thế giới,công trình thường được chứng nhận bởi chuẩn Fitwel hoặc WELL. Trong đó,WELL phổ biến với các tòa nhà chức năng văn phòng."Healthy Building" đang nổi lên là một trong những xu hướng lớn trên thị trường bất động sản và môi trường làm việc toàn cầu,đặc biệt sau đại dịch,theo nghiên cứu của nhóm chuyên gia từ Đại học bang Florida State và Đại học Hong Kong.Xu hướng này xuất phát từ thực tế con người dành khoảng 90% thời gian trong nhà,trong khi các bệnh mãn tính,căng thẳng và các vấn đề sức khỏe tinh thần ngày càng gia tăng. Trong đó,môi trường làm việc trở thành một yếu tố tác động trực tiếp đến sức khỏe và hiệu suất lao động.Tại Việt Nam,trước Daikin Air Tower,một số dự án khác đã có chứng chỉ WELL,như tòa nhà Vietcombank Tower,khu văn phòng Sanofi Ho Chi Minh City SAV,văn phòng Standard Chartered Vietnam,cùng đạt WELL Gold. Tổng cộng,cả nước có 54 dự án đạt các mức độ khác nhau,theo thống kê của nhà chứng nhận International WELL Building Institute (IWBI).Nhiều động lực khiến các tòa nhà muốn được chứng nhận tốt cho sức khỏe. Tại sự kiện hồi đầu tháng,Nikken Sekkei nhận định lưu lượng giao thông và xu hướng tăng dài hạn của nồng độ PM2.5 do đô thị hóa đã thúc đẩy nhận thức về chất lượng không khí và môi trường làm việc văn phòng.Nikken Sekkei đến Việt Nam từ 1994,từng tham gia các dự án như Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn,Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam,các khu căn hộ tại Landmark và Swan Lake Residence thuộc Ecopark. Công ty cho biết kiến trúc hướng đến an toàn,tiện nghi và lành mạnh ngày càng được quan tâm."Khảo sát xu hướng không gian văn phòng Việt Nam 2026" của CBRE cũng chỉ ra các chủ đầu tư,khách thuê đang tập trung vào đáp ứng sức khỏe thể chất và tinh thần (wellness) của công trình,hơn tính thích ứng biến đổi khí hậu.Cụ thể,khi được hỏi tiện ích nào do chủ tòa nhà cung cấp có giá trị nhất với hoạt động doanh nghiệp,thì "giám sát chất lượng không khí và môi trường" nhận được tỷ lệ cao nhất,đạt 72%. Yêu cầu về không gian xanh,khu vực yên tĩnh,trung tâm chăm sóc sức khỏe,phòng gym...cũng được quan tâm.CBRE nhận định đã có thay đổi trong tư duy đầu tư. "Thay vì chú trọng vào tiện ích cao cấp,doanh nghiệp hiện đặt ưu tiên hàng đầu vào các tiện ích nhằm đảm bảo tính ổn định trong vận hành,sự an toàn và sức khỏe nhân viên",báo cáo nêu.Theo đó,chỉ số sức khỏe (wellbeing) được nhìn nhận nhiều hơn thông qua những tiện nghi thiết thực hàng ngày và khả năng tiếp cận không gian xanh,thay vì chỉ nằm ở các phòng chức năng chăm sóc sức khỏe hình thức. Cùng với đó,"kiểm soát chất lượng không khí" là một trong những ưu tiên cốt lõi.Hiệu suất và giá thuê cao hơn cũng có thể là động lực tìm kiếm công nhận "khỏe". Chưa có thống kê tại Việt Nam nhưng nghiên cứu của MIT Real Estate Innovation Lab tiến hành tại 10 thành phố ở Mỹ chỉ ra công trình đạt chứng nhận "tòa nhà tốt cho khỏe" có mức giá thuê cao hơn từ 4,4% đến 7,7% trên mỗi foot vuông (tương đương 0,93 m2),so với các tòa nhà lân cận không có chứng nhận.Dù vậy,xu hướng "tòa nhà tốt cho sức khỏe" ở Việt Nam chỉ mới phát triển giai đoạn đầu. So với khu vực,số lượng dự án chứng nhận WELL mới xấp xỉ Indonesia (56 dự án) và vẫn thấp hơn đáng kể so với Philippines (150 dự án),Malaysia (119 dự án),Thái Lan (206 dự án) hay Singapore (203 dự án).CBRE cho rằng chủ nhà và chủ đầu tư dự án văn phòng tại Việt Nam nên chú trọng công nghệ lẫn tính bền vững. Theo đó,công nghệ cần mang lại lợi ích cho khách thuê thông qua cải thiện sự thoải mái,sức khỏe,an ninh và năng suất nhờ môi trường làm việc được cá nhân hóa và tự động hóa.Đồng thời,trong bối cảnh doanh nghiệp ngày càng chú trọng vào phát triển bền vững,đặc biệt là các tập đoàn lớn,việc đảm bảo không gian làm việc hiện đại đáp ứng được các tiêu chuẩn này là vô cùng quan trọng.Anh Kỳ